Cyngor Bwrdeistref Sirol Wrecsam

Hysbysebu

Agenda item

Safonau'r Gymraeg - Ymchwiliad Comisiynydd y Gymraeg i fethiannau efo Arwyddion CBSW

I ystyried adroddiad yr Aelod Arweiniol PoblCymunedau, Partneriaethau, Gwarchod y Cyhoedd a Diogelwch Cymunedau

Cofnodion:

Cyflwynodd yr Aelod Arweiniol Pobl – Cymunedau, Partneriaethau, Gwarchod y Cyhoedd a Diogelwch Cymunedol adroddiad (HCCS/60/18s) i roi gwybod i Aelodau am bryderon a godwyd gan Gomisiynydd y Gymraeg ar ffurf ymchwiliad i fethiannau o ran diffyg cydymffurfio o safbwynt arwyddion, a sut mae Cyngor Bwrdeistref Sirol Wrecsam yn mynd i’r afael â’r pryderon.

 

Wrth gyflwyno’r adroddiad, ymddiheurodd yr Aelod Arweiniol am y camgymeriadau a oedd wedi digwydd a rhoddodd sicrwydd i’r Pwyllgor fod y Cyngor yn gwbl ymrwymedig i gydymffurfio â Safonau’r Gymraeg.   Dywedodd hefyd fod prif weithredwr newydd y Cyngor wedi rhoi sicrwydd i Gomisiynydd y Gymraeg y byddai pob adran o’r Cyngor yn cydymffurfio â gofynion ac ysbryd y Safonau.

 

Wrth fynegi pryder am y camgymeriadau a wnaed, rhoddodd y Pwyllgor ystyriaeth i’r adroddiad a thrafod pob cam gorfodi, gan gyfeirio at y materion a ganlyn wrth drafod:

 

  • Cadarnhaodd Swyddogion fod y gronfa ddata o arwyddion sy’n cael eu codi yn cael ei datblygu a rhoddodd sicrwydd i’r Pwyllgor fod y Cyngor yn gwbl ymwybodol o’r angen i sicrhau bod yr holl arwyddion, parhaol a dros dro, yn cydymffurfio â gofynion y Safonau.
  • Dywedodd Swyddogion fod prosesau priodol ar waith o ran cyfieithu arwyddion, fodd bynnag roedd angen gwelliant o ran y weithdrefn wirio. 

Dywedwyd wrth y Pwyllgor fod gofyn i bob arwydd gael ei wirio gan y tîm Iaith Gymraeg bellach, ond nodwyd mai adnoddau cyfyngedig oedd gan y tîm hwn.

  • Darparwyd eglurder o ran y gwahaniaethau rhwng gofynion y Cynllun Iaith Gymraeg a sefydlwyd ym 1996 a Safonau presennol y Gymraeg.
  • Gofynnwyd i Aelodau ddarparu unrhyw enghreifftiau o arwyddion anghywir i’r swyddog perthnasol y tu allan i’r cyfarfod.
  • Dywedwyd bod canllawiau newydd wedi bod ar gael i staff i godi ymwybyddiaeth o ofynion y Safonau o ran arwyddion. 

Hefyd, roedd cynllun gweithredu wedi’i ddatblygu.

  • Awgrymwyd bod modd adolygu’r trefniadau presennol ar gyfer cyfieithu gyda Chyngor Conwy i sicrhau eu bod yn dal i ddarparu gwerth am arian.
  • Goblygiadau cyllidebol diffyg cydymffurfio â’r Safonau.

·         Argymhellwyd i Gynghorau Cymunedol gael eu gwahodd i gyfrannu drwy adrodd am arwyddion yn eu hardaloedd nad ydynt yn cydymffurfio â Safonau’r Iaith Gymraeg (2016).

  • Cadarnhawyd bod isgontractwyr wedi cael gwybod am eu gofyniad i gydymffurfio â’r Safonau ac roedd pob contract wedi’i ddiweddaru yn unol â hynny.

·         Nodwyd bod gwefan newydd y Cyngor yn cael ei ddatblygu ar hyn o bryd a bydd yn cydymffurfio â’r Safonau.

  • Nodwyd y byddai’r adroddiad i Gomisiynydd y Gymraeg yn cynnwys rhagor o wybodaeth.
  • Dylid normaleiddio’r Gymraeg, ac nid ei hystyried fel gofyniad yn unig. 

Rhoddodd yr Aelod Arweiniol sicrwydd i’r Pwyllgor mai'r bwriad oedd i’r Gymraeg fod yn rhan o ddiwylliant y Cyngor.

  • Gofynnwyd am eglurhad o ran y broses i’w dilyn pe na bai Comisiynydd y Gymraeg yn fodlon gydag ymateb y Cyngor i’w Camau Gweithredu, ac a fyddai’r Comisiynydd yn cyhoeddi ymateb y Cyngor. 

Cytunodd y Swyddog i wirio a rhoi’r wybodaeth ddiweddaraf i Aelodau ar ôl y cyfarfod.

 

CYTUNWYD -

 

(i)         Bod y Pwyllgor yn cefnogi’r gwaith sy’n cael ei wneud i sicrhau bod y Cyngor yn bodloni Safonau’r Gymraeg a’r ymateb arfaethedig i Gomisiynydd y Gymraeg.

 

(ii)        Bod adroddiad pellach yn cael ei gyflwyno i’r Pwyllgor ymhen 6 mis o ran cydymffurfiaeth y Cyngor â Safonau’r Gymraeg, a bod yr adroddiad yn cynnwys cyfeiriad at nifer yr adroddiadau am ddiffyg cydymffurfio sy’n cael eu hymchwilio gan Gomisiynydd y Gymraeg ynghyd â manylion unrhyw oblygiadau o ran y gyllideb, a chosbau.

 

Supporting documents: